Nhiều người Việt mới đặt chân tới Mỹ thường mang theo một hình dung quen thuộc: nước Mỹ là những thành phố không bao giờ ngủ, đèn neon sáng rực, dòng xe cộ chảy xiết và nhịp sống hối hả đến mức ai cũng phải chạy theo. Thế nhưng chỉ cần rời khỏi những đô thị lớn như Los Angeles, New York hay Houston một quãng, bức tranh ấy đột nhiên đổi khác. Ở nhiều vùng nước Mỹ, thời gian dường như trôi chậm lại, con người sống thong thả, và chính sự yên ả đó lại khiến không ít người Việt sững sờ, vừa lạ lẫm vừa thích thú.
Khi cả thị trấn "đi ngủ" lúc tám giờ tối
Điều đầu tiên khiến nhiều người Việt bất ngờ là cảnh cửa hàng đóng cửa rất sớm. Ở các thị trấn nhỏ vùng Trung Tây hay miền Nam nước Mỹ, không hiếm chuyện các tiệm tạp hóa, nhà hàng, thậm chí cả siêu thị đều ngừng hoạt động vào khoảng tám, chín giờ tối. Chủ nhật thì nhiều nơi gần như "đóng băng", phố xá vắng tanh vì người dân dành thời gian cho gia đình hoặc đi lễ nhà thờ.
Với những ai quen với chợ đêm Sài Gòn hay những quán xá Việt Nam mở tới khuya, cảm giác ban đầu có thể là hụt hẫng. Muốn mua chai nước mắm lúc mười giờ đêm ư? Gần như bất khả thi. Nhưng rồi nhiều người dần nhận ra một điều: chính nhịp sống ấy buộc họ phải lên kế hoạch trước và sống có tổ chức hơn. Đi chợ vào ban ngày, chuẩn bị bữa ăn sớm, và buổi tối trở thành khoảng thời gian thật sự thuộc về gia đình thay vì cứ mải miết bên ngoài.
Con người thong thả và sẵn lòng chuyện trò
Một trong những điều dễ thương nhất ở các vùng nhịp sống chậm là cách người ta đối đãi với nhau. Ở những nơi này, người lạ gặp nhau trên đường vẫn gật đầu chào, mỉm cười, hỏi thăm dù chưa từng quen biết. Người bán hàng không vội vàng đẩy bạn ra cho nhanh; trái lại, họ có thể đứng tán gẫu vài câu về thời tiết, về mùa màng, về đội bóng địa phương.
Nhiều người Việt mới sang ban đầu thấy hơi bối rối, thậm chí cảnh giác vì ở thành phố lớn người ta được dạy phải dè chừng người lạ. Nhưng sống lâu ở vùng quê nước Mỹ, họ dần hiểu rằng sự thân thiện đó là thật. Hàng xóm sẵn sàng mang sang một đĩa bánh khi nhà bạn vừa dọn đến, giúp xúc tuyết trước cửa nhà mùa đông, hay chỉ cho bạn chỗ sửa xe uy tín. Đôi khi, một câu chào buổi sáng cũng đủ làm ấm lòng người xa quê.
Chi phí sinh hoạt dễ thở hơn nhiều người tưởng
Nhịp sống chậm thường đi kèm với chi phí sinh hoạt thấp hơn đáng kể so với các đô thị lớn. Tiền thuê nhà, giá nhà, và nhiều khoản chi tiêu hằng ngày ở các vùng này thường nhẹ nhàng hơn rất nhiều. Với cùng một số tiền, ở thành phố lớn bạn chỉ thuê được căn hộ nhỏ, thì ở vùng yên tĩnh bạn có thể có cả một ngôi nhà với sân vườn rộng rãi.
Đối với những gia đình người Việt mới định cư, đây là một lợi thế không nhỏ. Áp lực tài chính giảm bớt giúp họ có điều kiện ổn định cuộc sống, dành dụm, đầu tư cho con cái học hành. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý rằng:
- Cơ hội việc làm ở vùng nhịp sống chậm có thể ít đa dạng hơn, nên trước khi chuyển đến cần tìm hiểu kỹ thị trường lao động địa phương.
- Mức lương đôi khi thấp hơn thành phố lớn, nhưng nếu cân đối với chi phí sinh hoạt thì vẫn có thể dư dả.
- Các dịch vụ chuyên sâu như bệnh viện lớn, trung tâm thương mại, hay trường đại học có thể ở xa, cần tính toán quãng đường di chuyển.
Khoảng cách và sự phụ thuộc vào xe hơi
Ở những vùng đất rộng người thưa, gần như mọi thứ đều cách nhau khá xa. Đi siêu thị có khi mất hai mươi phút lái xe, đưa con đi học cũng vậy. Phương tiện công cộng hầu như không có hoặc rất hạn chế, nên chiếc xe hơi trở thành "đôi chân" không thể thiếu của mỗi gia đình.
Người Việt mới sang nếu chưa có bằng lái hoặc chưa quen lái xe đường dài sẽ thấy đây là một thử thách thật sự. Lời khuyên là nên học và thi lấy bằng lái sớm, làm quen với việc tự lái, và xem việc di chuyển bằng xe như một phần tất yếu của cuộc sống. Quy định về bằng lái, bảo hiểm xe có thể khác nhau tùy tiểu bang, vì vậy hãy tìm hiểu kỹ quy định địa phương trước khi cầm vô lăng.
Bù lại, lái xe ở những vùng này thường nhẹ nhàng hơn nhiều: ít kẹt xe, đường rộng, người lái nhường nhịn. Cảm giác thong dong trên những con đường vắng giữa đồng cỏ hay rừng cây mùa thu là điều mà không phải ở đâu cũng có được.
Tìm cộng đồng và giữ hương vị quê nhà
Một nỗi lo lớn của người Việt khi sống ở vùng ít người là cảm giác cô đơn và thiếu vắng cộng đồng đồng hương. Quả thật, ở những nơi này, tìm một tiệm phở hay một cửa hàng bán rau muống, lá lốt không hề dễ. Nhiều gia đình phải lái xe cả tiếng đồng hồ để đến khu chợ châu Á gần nhất, hoặc đặt mua thực phẩm online.
Nhưng người Việt vốn khéo léo và bền bỉ. Không ít gia đình tự trồng rau thơm sau vườn, tự làm giá đỗ, ủ tương, gói bánh để giữ hương vị quê nhà. Mạng xã hội cũng giúp kết nối những người Việt sống rải rác trong vùng, để rồi thi thoảng họ tụ họp nấu ăn, tổ chức Tết, cùng nhau chia sẻ nỗi nhớ và niềm vui. Một vài gợi ý hữu ích cho người mới đến:
- Tìm các nhóm cộng đồng người Việt trong khu vực trên mạng xã hội để hỏi han, kết bạn.
- Ghé thăm chùa, nhà thờ hoặc hội đoàn người Việt nếu có trong vùng, đây thường là nơi gắn kết tốt.
- Tích trữ một ít gia vị, thực phẩm khô mỗi khi có dịp ghé chợ châu Á ở thành phố lớn.
- Mạnh dạn làm quen với hàng xóm bản xứ, đôi khi tình thân lại đến từ những người không cùng ngôn ngữ.
Học cách sống chậm và tận hưởng hiện tại
Điều bất ngờ nhất, có lẽ, không nằm ở phố xá hay con người, mà ở chính sự thay đổi bên trong mỗi người Việt khi sống ở vùng nhịp sống chậm. Sau giai đoạn đầu chật vật vì thấy mọi thứ "buồn", "vắng", nhiều người dần nhận ra họ đang sống một cuộc đời lành mạnh và cân bằng hơn.
Buổi sáng có thời gian ngồi uống cà phê ngắm vườn. Cuối tuần dắt con đi dạo trong công viên rộng thênh thang mà không phải chen lấn. Bữa cơm gia đình diễn ra đều đặn mỗi tối thay vì mỗi người ăn một nơi. Áp lực giảm xuống, sức khỏe tinh thần được cải thiện, và mối quan hệ trong gia đình trở nên gắn bó hơn. Nhiều người tâm sự rằng họ đã quên mất cảm giác được sống chậm như thế này từ khi nào.
Tất nhiên, sống chậm không phải là lựa chọn phù hợp với tất cả mọi người. Có người cần sự sôi động, cần nhiều cơ hội nghề nghiệp, cần cộng đồng đông đúc để cảm thấy thuộc về. Điều quan trọng là hiểu rõ bản thân và gia đình mình cần gì trước khi quyết định nơi an cư.
Lời kết
Nước Mỹ rộng lớn và đa dạng hơn nhiều so với hình dung ban đầu của phần lớn người Việt. Bên cạnh những đô thị náo nhiệt, vẫn còn đó những vùng đất nơi thời gian trôi chậm rãi, con người hiền hòa và cuộc sống dung dị. Sự bất ngờ ban đầu, nếu được đón nhận với tâm thế cởi mở, có thể trở thành một món quà: cơ hội để sống chậm lại, để gắn bó với gia đình, và để tìm thấy bình yên giữa hành trình định cư đầy thử thách. Dù bạn chọn nhịp sống nào, mong rằng nơi bạn đặt chân đến sẽ dần trở thành mái nhà thật sự, nơi tiếng Việt vẫn vang lên ấm áp mỗi ngày.