Khi mới đặt chân đến Mỹ, ai trong chúng ta cũng tất bật lo những chuyện lớn: tìm chỗ ở, mở tài khoản ngân hàng, xin số an sinh xã hội, tìm việc làm. Những thứ to tát ấy choán hết tâm trí, đến mức ta dễ quên rằng đôi khi chính những vật dụng nhỏ xíu, tưởng chừng vụn vặt, mới là thứ cứu ta trong những tình huống dở khóc dở cười hằng ngày. Tôi vẫn nhớ tuần đầu tiên ở xứ người, đứng giữa siêu thị mà không tìm nổi gói khăn giấy ướt cho con, hay đêm đầu tiên trong căn hộ trống trơn không có nổi một cái đèn pin khi mất điện. Bài viết này tôi viết bằng chính những kinh nghiệm vấp váp của mình, mong giúp bạn đỡ bỡ ngỡ hơn trong những ngày đầu.

Bộ giấy tờ và bản sao - thứ nhỏ mà cứu nguy nhất

Nghe có vẻ hiển nhiên, nhưng bạn sẽ ngạc nhiên khi biết bao nhiêu người quên chuẩn bị thứ này cho gọn gàng. Ở Mỹ, gần như làm gì cũng cần giấy tờ: mở tài khoản, ký hợp đồng thuê nhà, ghi danh học cho con, đi khám bệnh. Tôi khuyên bạn nên có một chiếc bìa hồ sơ nhỏ, gọn, đựng bản sao của hộ chiếu, visa, giấy khai sinh (kèm bản dịch công chứng nếu có), và các giấy tờ tùy thân quan trọng.

Đừng mang bản gốc đi khắp nơi. Hãy giữ bản gốc ở nhà nơi an toàn và dùng bản sao khi cần điền thủ tục. Một tấm thẻ ghi sẵn các số quan trọng như số an sinh xã hội (cất kín, không khoe ra), số điện thoại người thân, địa chỉ nhà cũng giúp bạn rất nhiều khi điền form mà đầu óc còn quay cuồng vì lệch múi giờ.

Cục sạc dự phòng và ổ cắm chuyển đổi

Điện thoại là chiếc phao cứu sinh của người mới sang: nó là bản đồ, là từ điển, là phương tiện liên lạc, là ví tiền. Vậy mà nhiều người lại quên rằng ổ cắm điện ở Mỹ khác với Việt Nam, và những ngày đầu chạy ngược chạy xuôi rất dễ hết pin giữa đường.

  • Một cục sạc dự phòng luôn nằm trong túi sẽ cứu bạn khi đi xin việc, đi làm giấy tờ mà phải chờ đợi cả buổi.
  • Một ổ cắm chuyển đổi (adapter) cho các thiết bị mang từ Việt Nam sang, để bạn không phải hốt hoảng đi mua đồ mới ngay tuần đầu.
  • Nếu mang theo nồi cơm điện hay thiết bị công suất lớn, hãy kiểm tra điện áp, vì điện ở Mỹ thường khác và có thể làm hỏng đồ.

Thẻ giao thông và một ít tiền lẻ

Ở nhiều thành phố lớn, hệ thống xe buýt và tàu điện là phương tiện chính của người mới sang chưa có xe hơi. Một chiếc thẻ giao thông công cộng nạp sẵn tiền sẽ giúp bạn di chuyển trơn tru thay vì lúng túng đếm tiền lẻ trước cửa xe buýt trong khi tài xế và hành khách chờ đợi.

Dù bây giờ thẻ tín dụng và điện thoại thanh toán phổ biến, bạn vẫn nên thủ sẵn một ít tiền mặt và tiền xu. Máy giặt chung trong khu chung cư, máy bán nước, hay những tiệm nhỏ đôi khi chỉ nhận tiền mặt. Tôi từng đứng ngẩn ngơ trước máy giặt với một đống quần áo bẩn mà không có nổi đồng xu nào để khởi động máy.

Túi giữ nhiệt, bình nước và hộp đựng đồ ăn

Cuộc sống ở Mỹ nhiều khi phải di chuyển xa, chờ đợi lâu, và đồ ăn bên ngoài vừa đắt vừa không hợp khẩu vị người Việt. Một chiếc bình giữ nhiệt và vài hộp đựng đồ ăn nhỏ gọn giúp bạn mang theo cơm nhà, vừa tiết kiệm vừa ấm bụng.

Với những gia đình có con nhỏ, một túi giữ nhiệt nhỏ để đựng sữa, nước, đồ ăn vặt cho con là vật bất ly thân khi đi làm giấy tờ hay đi khám bệnh, nơi mà thời gian chờ đợi có khi kéo dài cả buổi. Những vật dụng này nhỏ bé nhưng giúp bạn giữ được nếp sinh hoạt quen thuộc, điều rất quan trọng để tinh thần ổn định trong giai đoạn đầu nhiều xáo trộn.

Bộ thuốc cơ bản và sổ ghi thông tin sức khỏe

Đây là phần tôi muốn nhấn mạnh, vì hệ thống y tế ở Mỹ khác Việt Nam rất nhiều. Bạn không thể tự ra tiệm mua kháng sinh dễ dàng, và việc đi khám có thể tốn kém nếu chưa có bảo hiểm phù hợp. Vì vậy:

  • Mang theo một ít thuốc cơ bản quen dùng: thuốc hạ sốt, thuốc đau bụng, thuốc cảm, dầu gió, băng cá nhân, thuốc dị ứng.
  • Nếu bạn hoặc người thân có bệnh mạn tính, hãy mang theo toa thuốc và tên thuốc bằng tiếng Anh, vì tên thương mại ở Mỹ thường khác.
  • Một cuốn sổ nhỏ ghi lại tiền sử bệnh, dị ứng thuốc, nhóm máu của cả gia đình sẽ vô cùng hữu ích khi cấp cứu mà bạn chưa nói tiếng Anh trôi chảy.

Lưu ý rằng quy định về việc mang thuốc qua cửa khẩu và về kê toa có thể khác nhau, nên bạn nên tìm hiểu trước và giữ thuốc trong bao bì gốc kèm toa để tránh rắc rối.

Đồ giữ ấm và vật dụng chống thời tiết

Nhiều người Việt sang Mỹ vào mùa đông và bị bất ngờ bởi cái lạnh cắt da, nhất là nếu định cư ở các bang phía bắc. Một chiếc áo khoác đủ ấm, mũ len, găng tay và một chiếc ô gọn nhẹ là những thứ tưởng nhỏ nhưng giúp bạn không đổ bệnh ngay tuần đầu. Thời tiết mỗi vùng mỗi khác, nên hãy tìm hiểu khí hậu nơi mình đến trước khi sắp xếp hành lý.

Đừng quên một đôi giày đi bộ thoải mái. Những ngày đầu bạn sẽ đi bộ rất nhiều, từ trạm xe buýt đến văn phòng làm giấy tờ, từ siêu thị về nhà. Một đôi giày tốt giúp bạn đỡ mỏi chân và giữ được sức cho hành trình dài phía trước.

Vật dụng gợi nhớ quê nhà

Có một loại vật dụng không giúp ích gì về mặt thực tế nhưng lại cứu bạn về mặt tinh thần: những món nhỏ gợi nhớ quê nhà. Một gói gia vị quen thuộc, một tấm ảnh gia đình, một cuốn sách tiếng Việt, hay đơn giản là vài bịch mì gói mà bạn yêu thích. Trong những đêm đầu tiên cô đơn nơi xứ lạ, chính những thứ nhỏ bé ấy nhắc bạn nhớ mình là ai, mình từ đâu đến, và mình đang cố gắng vì điều gì.

Tôi vẫn nhớ tô mì gói ăn trong căn bếp lạ lẫm đêm đầu tiên, hương vị quen thuộc ấy khiến tôi bật khóc rồi lại mỉm cười. Đôi khi sự vững vàng tinh thần còn quan trọng hơn mọi tiện nghi vật chất.

Lời kết

Định cư ở một đất nước mới là hành trình của vô vàn điều chỉnh, lớn có nhỏ có. Những vật dụng tôi kể trên không đắt tiền, không cầu kỳ, nhưng mỗi món đều có thể cứu bạn khỏi một tình huống bối rối, một ngày mệt mỏi, hay một đêm chông chênh. Đừng đợi đến khi cần mới cuống cuồng tìm kiếm, hãy chuẩn bị trước trong khả năng của mình.

Quan trọng hơn cả, hãy nhớ rằng những ngày bỡ ngỡ rồi sẽ qua. Mỗi người Việt đặt chân đến Mỹ đều từng trải qua giai đoạn lóng ngóng này, và rồi ai cũng dần quen, dần vững. Chỉ cần bạn chuẩn bị chu đáo, giữ tinh thần lạc quan và sẵn lòng hỏi han những người đi trước, bạn sẽ thấy con đường hòa nhập không hề đơn độc. Chúc bạn và gia đình sớm an cư, vững vàng và hạnh phúc trên quê hương mới.